عادل فردوسی پور: هم تهدید شدیم هم تحدید!

مجری و تهیه‌کننده “نود” با بیان اینکه تلاش دارم در مناظره ها از افراد شناخته شده استفاده کنم اما هتاکی و پرده دری هایی می شود که شاید ممکن نباشد در برنامه زنده آن را کنترل کنیم، افزود: در برنامه “نود” هم تهدید شدیم هم تحدید!
نشست نقد و بررسی برنامه تلویزیونی “نود” به همت اداره کل آموزش و پژوهش سیما و با مشارکت فرهنگسرای رسانه با حضور عادل فردوسی‌پور مجری و تهیه‌کننده این برنامه، امیر حاج رضایی کارشناس فوتبال، حسام الدین آشنا استاد دانشگاه امام صادق، حسین پاینده عضو هیأت علمی دانشگاه طباطبایی، حسین آقازمانی مدیر گروه ورزش شبکه سه، عبدالله گیویان استاد دانشکده صدا و سیما، غلامحسین شعبانی مدیر مسئول دنیای ورزش،‌ برنامه‌سازان و اهالی رسانه در ساختمان سیما برگزار شد.

نشست نقد و بررسی نود/ ماجرای حضور یک متهم در

گیویان در این مراسم گفت: من از کسانی هستم که تلویزیون نگاه نمی‌کنم اما ۹۰ را می‌بینم. این برنامه اگر نگوییم موفق‌ترین برنامه تلویزیون حداقل یکی از بهترین برنامه‌های آن است. چرا به دلایل این موفقیت پرداخته نمی‌شود؟ یکی از اصلی‌ترین دلایل موفقیت این برنامه حسی است که مردم نسبت به شخصیت فردوسی‌پور دارند. او قهرمان مردم است که می‌تواند بعضی از آدم‌ها را نقد کند، با میمیک و طرز نشستن و نگاه کردن و لمیدن ممکن است بعضی از آدم‌ها را خرد کند و..

وی افزود: او قهرمانی است که وضعیتش شبیه قهرمان‌های تراژیک است. دلایل موفقیت او برای خودش است و به شرایطی تعلق دارد که او در آن به سر می‌برد. یکی از چیزهایی که همیشه درباره فردوسی‌پور نگرانش بودم این بود که سرنوشت او چه می‌شود؟ آیا می‌شود عطالله بهمنش؟ حبیب روشن زاده؟ بعید می‌دانم او سر سلامت به گور ببرد.

استاد دانشکده صدا و سیما تصریح کرد: در تلویزیونی که جهت گیری اصلی آن ترویج و جا انداختن معنویت است، برنامه‌ای زبده و برگزیده می‌شود که تقدیس جسمانیت است. چرا؟

گیویان یادآور شد: با وجود برنامه “نود” نکات مهمی که در جامعه وجود دارد به فراموشی سپرده شده، برخی از دق دلی‌ها را با این برنامه خالی کرده‌اند و برخی دیگر را به فراموشی سپرده‌اند. فردوسی‌پور می‌گوید آدم سیاسی نیست. این حرف در جامعه‌ای که اینقدر سیاسی است یک موضع سیاسی به حساب می‌آید!

آقازمانی نیز با اشاره به انتصاب خود به سمت مدیر گروه ورزش شبکه ۳ در اردیبهشت ۷۹ گفت: از آن تاریخ در جریان اتفاقات ۹۰ هستم و مرتبط ترین فرد به این برنامه شاید خود من باشد. خاطرات تلخ و شیرینی از این برنامه داریم و در ابتدا نیز برای اتفاق مجری آن تلاش داشتیم کسی را برگزینیم که سالم بوده و اسیر هوای نفس نباشد به روز بودن و رضایت مخاطبان از برنامه نیز باعث شد تمام این ویژگی ها را در فردوسی پور بیابیم.

وی افزود: تهیه کننده ۹۰ همواره جزو برترین ها بوده و هیچ وقت شهرت به آن منجر نشده که اسیر هوای نفسش شود. او شنبه ها و یکشنبه ها تا صبح در شبکه ۳ کار می کند و دوشنبه ها هم که کاملا درگیر برنامه است ما کمتر تهیه کننده این چنینی در صدا و سیما داریم. مردم هم وقتی می بینند یک کار حاصل تلاش و زحمت فراوان است به آن اهمیت می دهند.

فردوسی‌پور یک پاپ استار است

گیویان در ادامه گفت: فردوسی پور قهرمانی است که مردم او را ساخته اند و دنبالش می کنند. گاهی ممکن است او با تصویری که از او ساخته شده زاویه پیدا کند با این حال فردوسی پور به عنوان پاپ استار مطرح است.

گیویان افزود: پاپ استار یعنی کسی که در حوزه فرهنگ عامه پسند محبوب است و صرفا به معنای کسانی نیست که موسیقی پاپ می خوانند.

وی از برگزاری برنامه تقدیر از برنامه ۹۰ اظهار رضایت کرد و گفت: ما معمولا رسم نداریم در حیات افراد تقدیرشان کنیم.

غلامحسین شعبانی مدیرمسئول دنیای ورزش در ادامه گفت: برنامه ۹۰ یک اثر واکنشی است با این حال وقتی لیگ تعطیل می شود برنامه هم روی آنتن نمی رود اما اگر بخواهیم ماندگار باشیم باید به ماندگارها تکیه کنیم و عرصه اندیشه اندیشمندان ماندگار است.

 

وی افزود: در برنامه ۹۰ گاهی گفتمان حاکم نیست. برای مثال در زمینه منشور اخلاقی سه حقوقدان به برنامه دعوت شده اند در حالی که قانون و اخلاق دو پدیده جدا هستند و نباید درباره یکی از متخصص در عرصه دیگر کمک گرفت. یکی دیگر از آفت های گفتگوهای ۹۰ متوسل شدن به پوپولیسم است. برای مثال نباید درباره رئیس فدراسیون از مردم نظرسنجی کرد. مثل این می ماند که از مردم سئوال کنیم رئیس سازمان صدا و سیما چه کسی باشد!

فردوسی پور با اظهار موافقت نسبت به حرفهای شعبانی گفت: بهترین برنامه های ۹۰ معمولا در تعطیلی لیگ روی آنتن رفته و ما می توانیم در این زمانها بدون داشتن دغدغه لیگ برنامه های بهتری داشته باشیم. از یک برنامه تلویزیونی باید در حد خودش انتظار داشته باشیم اینکه توقع برود ۹۰ تمام مشکلات فوتبال را حل کند انتظار گزافی است. ما سعی می کنیم از جامعه شناسان و روانشناسان شناخته شده استفاده کنیم و نگذاریم در برنامه مونولوگ حاکم باشد.

وی افزود: در این ۶۰۰ برنامه هم کمتر پیش آمده کارشناس غیر مربوطی دعوت کنیم اما در یک برنامه خاص دقایقی مانده به شروع برنامه جامعه شناسان ترجیح دادند درباره موضوعی که باعث التهاب جامعه شده بود صحبت نکنند. درباره پیامک های مردمی نیز به ندرت پیش آمده از آنها بپرسیم مایلند چه کسی رئیس فدراسیون شود اما مردم حق دارند عملکرد افراد را بعد از یک سال فعالیت بررسی کنند.

دوست ندارم قهرمان باشم

این تهیه و مجری تصریح کرد: من دوست ندارم قهرمان باشم بلکه همواره می خواهم خودم باشم و خودم بمانم. نهایت آرزویم این است درباره پیگیری یک موضوع در برنامه های بعدی نیز باید بگویم وقتی مسئولان حاضر به پاسخگویی درباره موضوع نمی شوند ما نمی توانیم همان بحث را در برنامه بعدی با آب و تاب و هیجان دنبال کنیم. مثل ماجرای اخراج علی دایی که هیچ کس نمی گفت اصل قضیه چه بوده است.

آقازمانی نیز در ادامه گفت: من از دو ساعت قبل از برنامه تا بعد از برنامه به حدود ۴۰ تا ۵۰ تلفن جواب می دهم و تنها یکی دو مورد از آنها را به فردوسی پور منتقل می کنم. شب هایی که برنامه خاصی داشته باشیم در دفتر می مانم چرا که در غیر این صورت خانواده ناچارند مرا در یک اتاق تنها بگذارند تا به کارهای برنامه برسم.

وی افزود: فشارها، تهدیدها و تطمیع های بسیاری وجود دارد بخشی از فشارها را خودم تحمل می کنم و این موضوع را به دست اندرکاران برنامه منتقل نمی کنم. با این حال برنامه ۹۰ همواره مورد حمایت مدیران سازمان بوده است و فردوسی پور در کنار صراحت و شجاعتی که دارد، حمایت هم می‌شود.

مدیر گروه ورزش شبکه ۳ در ادامه به ذکر یک خاطره پرداخت و گفت: ما کسی را به برنامه دعوت کردیم که نمی دانستیم حکم جلب او صادر شده و او نیز دقایقی پیش از شروع برنامه گفت من قرار است بازداشت شوم شاکی نیز با حکم جلب دم در اصلی صدا و سیما منتظر بود!

با اتمام آن بخش از برنامه مهمان گفت من سالم آمده‌ام و باید سالم به خانه برگردم. من هم جواب دادم من مسئول تامین امنیت شما نیستم. سرانجام فرد شاکی داخل جام جم آمد و مدام از من می خواستم مهمان را به او تحویل دهم و من نمی دانستم چکار باید بکنم. با هزار مشکل او را سوار خودرو کردیم و به خانه‌شان فرستادیم و من او را تا درب شمالی سازمان صدا و سیما همراهی کردم غافل از آنکه شاکی آنجا منتظر است من آنجا از او خواستم مهمان ما را سوار ماشینش کند و به خانه ببرد و فردا ماجرای حقوقی اش را پیگیری کند. او هم این کار را کرد با این حال صبح مهمان ما دیگر در خانه اش نبود!!

وی افزود: حوادث زیادی طی برنامه برای ما پیش آمده که برخی جذاب و برخی ناراحت کننده و تاسف بار است.

هم تهدید هم تحدید…

فردوسی پور نیز ادامه داد: تلاش دارم در مناظره ها از افراد شناخته شده استفاده کنم اما هتاکی و پرده دری هایی می شود که شاید ممکن نباشد برنامه زنده آن را کنترل کنیم و مشکل از خود آن طرف است. با این حال من هم در برنامه تهدید شده ام و هم تحدید.

وی درباره شایعاتی که پیرامون مصونیت همیشگی برنامه ۹۰ وجود دارد، گفت: به ضرس قاطع می گویم خدای بزرگ و مردم و دوستان تنها حامی من هستند و من هیچ فامیلی ندارم. پدرم مهندس برق بازنشسته و مادرم دبیر آموزش و پرورش بازنشسته است. من از مردم انرژی مثبت می گیرم و به لطفی که خدا در حقم داشته همواره در تلاشم تحت تاثیر هیاهوها قرار نگیرم و خودم بمانم.

مجری برنامه ۹۰ ادامه داد: گاهی کارشناسان داوری در برنامه حاضر می شوند که مناسباتی با دیگران دارند و از آنها حمایت می کنند با این حال این بخش از برنامه تنها ۱۰ دقیقه از ۳ ساعت مدت برنامه است اما باید بگویم افراد کمی در این زمینه داریم که بی طرف و خوش بیان باشند.

فردوسی پور با بیان اینکه مردم شهرهای مختلف در این برنامه دیده می شوند اظهار کرد: دوربین ۹۰ از دورافتاده ترین شهرهایی که حتی اسمشان هم نشنیده ایم گزارش تهیه می کند و از این شهرها برای ما عکس و ایمیل می آید و مردم مطالباتشان می خواهند اما برخی صرفا نیمه خالی لیوان را می بینند در حالی که ما مشکل ورزشکاری را منعکس کردیم و به سرعت یک فرد خیر او را کمک کرد و از پیرزن و پیرمرد تا دختر جوان و هر فرد در طیف های مختلف حتی اساتید دانشگاه با برنامه ارتباط برقرار می کنند و این کار ما را سخت می کند. اینکه ۹۵ درصد سال گذشته از برنامه ما راضی بودند ما را برای رسیدن به ۹۶ درصد به تلاش بسیاری وا می دارد.

فردوسی پور ادامه داد: شنبه، یکشنبه و دوشنبه‌ها در تدارک برنامه هستم و سه شنبه، چهارشنبه و پنجشنبه‌ها هم درگیر بازتاب‌های آن می‌شوم. تلاش همیشگی من بهتر شدن برنامه است و برای نظرات مردم گوش شنوایی دارم. ما در نود این هدف را دنبال می‌کنیم که کمک کنیم افراد آستانه تحمل خود را بالا ببرند و ما نیز آزادانه بتوانیم نسبت به هر کس در هر مقامی نقد منصفانه داشته باشیم.

حاشیه‌ها:

* این نشست به همت اداره کل آموزش و پژوهش سیما و با مشارکت فرهنگسرای رسانه شکل گرفت اما بر خلاف دیگر فعالیت‌های این فرهنگسرا که در برگزاری نشست‌های گوناگون فعالیت قابل توجهی دارد،‌ در محل فرهنگسرا برگزار نشد.

* محمود کریمی که اجرای این برنامه را بر عهده داشت اعلام کرد سایت برنامه ۹۰ چهارمین سایت پربازدید صدا و سیما و یکی از پربازدیدترین سایت‌های کل ایران است. او در یکی از بخش‌های نشست سوال کرد آیا تعداد پیامک‌هایی که به برنامه می‌رسند را باید در ۲۰۰ ضرب کرد تا تعداد بینندگان مشخص شود؟ فردوسی‌پور پاسخ داد: اگر در ۲۰۰ ضرب کنیم که از جمعیت کل ایران هم بیشتر می‌شود! فکر می‌کنم باید در ۹ ضرب کرد که در این صورت میزان بینندگان تقریبا ۲۲ میلیون نفر می‌شود.

* امیر فرض‌الهی یکی از منتقدان و روزنامه نگاران سینمایی حاضر در جمع از اینکه چرا اجازه نمی‌دهند حاضران به طرح شفاهی سوالاتشان بپردازند گلایه کرد و مجری برنامه پاسخ داد در صورت جایگزین کردن پرسش شفاهی به جای کتبی وقت بسیاری از برنامه می‌رود و از طرفی تعریف این نشست با نشست پرسش و پاسخ خبرنگاران با یک برنامه ساز متفاوت است.

* زمانی که بخش اول نشست با حضور حاج رضایی، آشنا و پاینده به پایان رسید، سخنرانان از جمله فردوسی‌پور در فاصله پخش یک کلیپ پایین آمدند اما از آنجایی که عکاسان بسیار حاضر در جلسه بر صندلی‌های ردیف اول نشسته بودند، فردوسی پور به اجبار لحظاتی روی پله سن ایستاد تا سرانجام یکی از عکاسان جای خود را به او داد.

* گیویان در بخشی از صحبت‌هایش مجری و تهیه‌کننده برنامه “نود” را حضرت فردوسی‌پور خطاب کرد!

* آقازمانی در تعریف یک خاطره کوتاه گفت: کسی که به تازگی به عنوان مدیرعامل در تیمی منصوب شده بود، اوایل مدام به من زنگ می‌زد و با لحن بد و ادبیات زشتی درباره برنامه گلایه می‌کرد اما به مرور این ادبیات او تغییر کرد و یاد گرفت که بهتر است طور دیگری با رسانه برخورد کند.

* او با بیان یک خاطره دیگر گفت: من معمولا دوشنبه‌ها هیچ برنامه‌ای برای زندگی جز “نود” ندارم و در عروسی و عزا فکر و ذکرم معطوف به این برنامه است اما یک بار زد و یکی از بستگان نزدیک عروسی خود را انداخت برای دوشنبه! وسط عروسی بودم که فردوسی‌پور به تلفن همراهم زنگ زد و گفت مشکلی پیش آمده و باید هرچه سریعتر خودم را برسانم. این شد که آن مراسم که اتفاقا عروسی همشیره‌ام بود را ترک کردم و به دفتر کارم رفتم. راستش ما برای عروسی رفتن هم باید با فردوسی‌پور هماهنگ باشیم!

یک بار دیگر هم تصمیم گرفتم برای اولین بار دوشنبه شب ساعت ۱ بخوابم. اما از آنجایی که صدا و سیما تلفن همسایه‌های ما را هم دارد دیدم ساعت یک نیمه شب همسایگان در می‌زنند و می‌گویند هرچه سریعتر با فردوسی‌پور تماس بگیرم! آخر هم آن شب ناچار شدم به دفتر کارم برگردم! او خودش هم آسایش و آرامش ندارد و با گروه بیش از صد نفره‌اش تمام طول هفته مشغول کار است.

* کریمی از اواسط نشست که به درازا کشیده بود اعلام کرد سهم خود از سخن گفتن را حذف می‌کند و دیگر به اظهارنظر نمی‌پردازد اما بعد از ‌آن در حالی که سوالات بسیاری از سوی حضار رسیده بود، بیشتر به اظهار نظر و طرح سوال پرداخت!

* در پایان برنامه از سوی شهرداری و فرهنگسرای رسانه از عادل فردوسی پور تقدیر به عمل آمد.